*रेल्वेमंत्री अश्विनी वैष्णव यांची घोषणा; पश्चिम महाराष्ट्र व उत्तर कर्नाटकातील प्रवाशांच्या मागणीला मोठे यश*
मिरज/मुंबई, दि. १ नोव्हेंबर : मुंबई-बेंगळुरू दरम्यान देशातील महत्त्वाकांक्षी वंदे भारत स्लीपर एक्सप्रेस सुरू होण्याची प्रतीक्षा आज संपली. बेंगळुरू येथील सर एम. विश्वेश्वरय्या टर्मिनल येथे रविवारी केंद्रीय रेल्वेमंत्री अश्विनी वैष्णव यांच्या हस्ते बेंगळुरू-मुंबई वंदे भारत स्लीपर एक्सप्रेसला हिरवा झेंडा दाखविण्यात आला. याच कार्यक्रमात रेल्वेमंत्र्यांनी बेंगळुरूहून उत्तर कर्नाटकातील महत्त्वाच्या भागांना जोडत हुबळीमार्गे पुणे व मुंबईकडे जाणारी दुसरी वंदे भारत स्लीपर गाडी सुरू करण्यात येणार असल्याची घोषणा केली. त्यामुळे मिरज, बेळगावी, धारवाड, हुबळी तसेच पश्चिम महाराष्ट्रातील प्रवाशांच्या अपेक्षांना मोठे बळ मिळाले आहे.
सध्या सुरू झालेली पहिली बेंगळुरू-मुंबई वंदे भारत स्लीपर कलबुर्गी–सोलापूर–पुणे मार्गे धावणार आहे. या सेवेचे नियमित संचालन २ नोव्हेंबरपासून मुंबईहून, तर ३ नोव्हेंबरपासून बेंगळुरूहून सुरू होणार आहे. ही गाडी आठवड्यातून सहा दिवस धावणार असून बेंगळुरूहून मुंबईकडे जाणाऱ्या गाडीचा नियोजित प्रवास सुमारे १६ तासांचा आहे.
पश्चिम महाराष्ट्राच्या मागणीला मिळाले यश
मुंबई-बेंगळुरू वंदे भारत स्लीपर गाडी पुणे–मिरज–बेळगावी–हुबळी मार्गे सुरू करावी, अशी मागणी गेल्या अनेक महिन्यांपासून पश्चिम महाराष्ट्रातील रेल्वे प्रवासी संघटना, रेल्वे कृती समिती आणि प्रवासी प्रतिनिधींकडून सातत्याने करण्यात येत होती. विशेषतः सांगली, मिरज, कोल्हापूर, सातारा तसेच उत्तर कर्नाटकातील बेळगावी, धारवाड, हुबळी आदी भागातील प्रवाशांना या मार्गाचा मोठा फायदा होणार असल्याचे रेल्वे प्रवासी संघटनांनी रेल्वे मंत्रालयाच्या निदर्शनास आणून दिले होते.
प्रारंभी या मार्गाने वंदे भारत स्लीपर सुरू करण्याबाबत चर्चा असताना गाडीचा मार्ग सोलापूर–कलबुर्गी–गुंतकल असा निश्चित झाल्याने पश्चिम महाराष्ट्र आणि बेळगावी-हुबळी परिसरातील प्रवाशांमध्ये नाराजी व्यक्त करण्यात आली होती. त्यानंतर पर्यायी मार्गाने दुसरी वंदे भारत स्लीपर सुरू करण्यासाठी विविध स्तरांवर पाठपुरावा करण्यात आला.
मिरजमार्गे सेवा सुरू करण्यासाठी सातत्याने पाठपुरावा
*रेल्वे प्रवासी संस्था, मिरज जंक्शन तसेच मध्य रेल्वे प्रादेशिक सल्लागार समितीच्या* सदस्यांकडून मुंबई-बेंगळुरू वंदे भारत स्लीपरचा लाभ मिरज, बेळगावी आणि हुबळी परिसराला मिळावा, यासाठी रेल्वे मंत्रालय व संबंधित अधिकाऱ्यांकडे सातत्याने मागणी करण्यात आली होती. पश्चिम महाराष्ट्रातील प्रवाशांची संख्या, पुणे-मिरज-कोल्हापूर पट्ट्यातील औद्योगिक व व्यावसायिक महत्त्व तसेच उत्तर कर्नाटकातील मोठ्या प्रवासी वर्गाचा विचार करून या मार्गाला प्राधान्य देण्याची मागणी करण्यात आली होती.
याच पाठपुराव्याला आता मोठे यश मिळाले असून बेंगळुरू–हुबळीमार्गे पुणे व मुंबईकडे जाणारी दुसरी वंदे भारत स्लीपर सुरू करण्याची घोषणा रेल्वेमंत्र्यांनी केली आहे.
सहा दिवस सेवा चालविण्याची मागणी
दरम्यान, मुंबई-बेंगळुरू वंदे भारत स्लीपर आठवड्यातून सहा दिवस चालविण्याची शक्यता लक्षात घेता, त्यापैकी तीन दिवस सोलापूर–कलबुर्गी–गुंतकल मार्गे आणि तीन दिवस पुणे–मिरज–बेळगावी–हुबळी मार्गे सेवा चालविण्यात यावी, अशी मागणी रेल्वे प्रवासी संस्थांकडून करण्यात आली होती.
अशा पद्धतीने सेवा सुरू झाल्यास एकाच गाडीमुळे मार्गावरील दोन महत्त्वाच्या प्रवासी पट्ट्यांना सेवा मिळू शकते. सोलापूर, कलबुर्गी, रायचूर परिसरातील प्रवाशांना विद्यमान मार्गाचा लाभ मिळेल, तर मिरज, सांगली, कोल्हापूर, सातारा, बेळगावी, धारवाड आणि हुबळी परिसरातील प्रवाशांना प्रस्तावित मार्गाचा फायदा होऊ शकतो.
हजारो प्रवाशांना होणार फायदा
मुंबई आणि बेंगळुरू ही देशातील दोन महत्त्वाची आर्थिक, औद्योगिक आणि माहिती-तंत्रज्ञान केंद्रे आहेत. या दोन शहरांदरम्यान दररोज मोठ्या प्रमाणावर विद्यार्थी, उद्योजक, व्यावसायिक, नोकरदार, व्यापारी तसेच सामान्य प्रवासी ये-जा करतात. त्यामुळे वंदे भारत स्लीपर सेवेमुळे रात्रीच्या प्रवासासाठी आधुनिक आणि आरामदायी पर्याय उपलब्ध होणार आहे.
सध्याची पहिली वंदे भारत स्लीपर १६ डब्यांची असून त्यात प्रथम श्रेणी वातानुकूलित, द्वितीय श्रेणी वातानुकूलित आणि तृतीय श्रेणी वातानुकूलित अशी व्यवस्था आहे. गाडीमध्ये आधुनिक सुरक्षा व्यवस्था, स्वयंचलित दरवाजे, आपत्कालीन संवाद व्यवस्था आणि प्रवाशांच्या सोयीसाठी अत्याधुनिक सुविधा उपलब्ध आहेत.
मिरज जंक्शनच्या विकासालाही मिळणार चालना
मुंबई-बेंगळुरू वंदे भारत स्लीपर हुबळी-मिरजमार्गे सुरू झाल्यास मिरज जंक्शनचे महत्त्व आणखी वाढणार आहे. मिरज हे महाराष्ट्र-कर्नाटक दरम्यानचे महत्त्वाचे रेल्वे जंक्शन असून या मार्गावरून मोठ्या प्रमाणावर प्रवासी वाहतूक होते. वंदे भारत स्लीपरसारखी प्रीमियम सेवा या मार्गावर सुरू झाल्यास मिरजसह सांगली आणि कोल्हापूर परिसरातील रेल्वे प्रवाशांना मुंबई व बेंगळुरूशी अधिक जलद आणि दर्जेदार जोडणी मिळण्याची अपेक्षा आहे.
अंतिम वेळापत्रकाची प्रतीक्षा
रेल्वेमंत्र्यांनी दुसरी वंदे भारत स्लीपर हुबळीमार्गे सुरू करण्याची घोषणा केली असली तरी या गाडीचा अंतिम मार्ग, मिरज व बेळगावी येथील थांबे, गाडी क्रमांक, वेळापत्रक आणि नियमित सेवा सुरू होण्याची तारीख अद्याप जाहीर झालेली नाही. त्यामुळे रेल्वे प्रवासी संघटनांकडून आता या घोषणेची अंमलबजावणी लवकरात लवकर करण्यासाठी पाठपुरावा केला जाणार आहे.
रेल्वे प्रवासी संस्थेच्या पदाधिकाऱ्यांनी सांगितले की, “मिरज–बेळगावी–हुबळी मार्गे मुंबई-बेंगळुरू वंदे भारत स्लीपर सुरू करण्यासाठी गेल्या काही काळापासून सातत्याने पाठपुरावा सुरू होता. आज रेल्वेमंत्र्यांनी केलेली घोषणा ही पश्चिम महाराष्ट्र व उत्तर कर्नाटकातील रेल्वे प्रवाशांच्या मागणीला मिळालेले मोठे यश आहे. आता या घोषणेची प्रत्ययासाठी पुढील पाठपुरावा करण्यात येईल.”
मिरजमार्गे वंदे भारत स्लीपरच्या घोषणेमुळे पश्चिम महाराष्ट्र आणि उत्तर कर्नाटकातील रेल्वे प्रवाशांमध्ये समाधानाचे वातावरण निर्माण झाले असून, या सेवेच्या प्रत्यक्ष प्रारंभाकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
*रेल्वे प्रवासी संस्था मिरज जंक्शन*
*कार्याध्यक्ष संदीप शिंदे*
*किशोर भोरावत*
*मा. मध्य रेल्वे प्रादेशिक सल्लागार समिती सदस्य*